Tekst inspraak bij de vergadering van de commissie Burgerzaken van de gemeenteraad van Son en Breugel d.d. 19-5-2020

Doelstelling en werkwijze van het CMD zijn van groot belang. Zowel voor degenen, die nu een beroep doen op het CMD als voor alle andere inwoners van ons dorp, die in de situatie kunnen komen dat ze ondersteuning wensen. De ASD heeft dus met grote belangstelling kennisgenomen van het evaluatieonderzoek “Op weg naar een toekomstbestendig en duurzaam CMD”(verder te noemen het rapport). Wij willen u graag op een paar punten wijzen. Eén algemene opmerking, twee punten van commentaar op de aanbevelingen en een reactie op de alinea in het rapport over de ASD.

De aanleiding tot de opdracht aan K2 was de sterke niet voorziene stijging van de kosten van 2018 naar 2019. Het is dus van betekenis kennis te nemen van de financiële analyse.

De Wmo uitgaven zijn met € 200.000 (10%) gestegen, maar – verrassend – als het restant verplichtingen (gebudgetteerde kosten, die niet uitgegeven zijn) zou zijn uitgegeven – zouden de uitgaven met € 100.000 gedaald zijn. Het beter bekend worden van het CMD in de periode 2018-19, de toename van het aantal ouderen met de beweging om langer thuis te wonen en de wijziging in de eigen bijdrage regeling leiden uiteraard tot enige stijging.

De Jeugdhulp uitgaven zijn met € 600.000 (35%) gestegen.

Dat leidt tot de indruk, dat er vanuit financieel standpunt geen reden is in de Wmo veel te veranderen, maar mogelijk wel in de Jeugdhulp. Overigens laat dit onverlet, dat er om andere redenen aanleiding kan zijn in het Wmo traject aanpassingen aan te brengen. Die zullen dan met niet-financiële redenen gemotiveerd moeten worden. Daarbij moet bedacht worden dat, alhoewel er zeker noodzaak tot verbetering is, de huidige klantervaring in het algemeen positief is. Doelbewuste beperking van Wmo uitgaven kan leiden tot minder tevredenheid.

Verder vragen wij er aandacht voor, dat de taak van het CMD in het kader van de Participatiewet niet onderzocht is. Er dient wel aandacht te zijn voor een goede aansturing en integratie van deze werkzaamheden in het totaal.

Onze kanttekeningen bij de aanbevelingen zijn gestoeld op de betekenis, die zij (kunnen) hebben voor belanghebbenden. Dat betekent dat wij geen rol willen spelen bij bijvoorbeeld de vaststelling van interne structuren en communicatie, samenwerkingsrelaties met keten- en netwerkpartners, automatisering, financiële rapportage en functionele bezetting.

1. (aanbeveling 1) Een heldere formulering van visie en doelstelling van het CMD, passend in een gemeentelijk beleidskader m.b.t. het sociaal domein, is wenselijk. Wij onderschrijven ook het advies om kennis en expertise in de gemeente en het CMD over het sociaal domein bij het tot stand komen van visie en doelstelling te benutten. Wij verwachten dat de ASD daarbij betrokken wordt.
2. (aanbeveling 1) Er wordt opgemerkt, dat de focus op hard control en procesgericht werken de medewerkers belemmert in het inzetten van hun expertise. Als dat zo is moet de mogelijkheid tot aanpassing vanzelfsprekend onderzocht worden. Er wordt (aanbeveling 4) aanbevolen niet alleen in de oplossing, maar ook in de manier van werken en communicatie meer ruimte te bieden aan de medewerker van het CMD. Bepaalde regels zijn en blijven echter van groot belang voor vragers van ondersteuning. Wij noemen, zonder volledig te willen zijn: vastgestelde termijnen, die daadwerkelijk nageleefd worden, mogelijkheid tot ondersteuning door anderen (waaronder vrijwillige cliëntondersteuners) bij belangrijke gesprekken, wat verwacht mag worden van ondersteuning door huisgenoten, één casusregisseur per leefeenheid en goede plaatsvervanging van een tijdelijk afwezige medewerker (van CMD, keten- of netwerkpartner).

In het rapport wordt de impact van de ASD besproken. De eerste zin, dat onze rol is gemeenteraad en college te adviseren op beleid, is een beperking van onze rol. Natuurlijk is advisering een essentiële taak, maar daarnaast is het onze taak in het kader van burgerparticipatie om opmerkingen van vragers van ondersteuning over de uitvoering van beleid terug te koppelen naar de gemeente. Als verder geschreven wordt “De gemeente biedt veel ruimte aan de ASD bij de invulling van de adviserende rol, waarbij de balans lijkt te verschuiven van adviseur naar beslisser” dan willen wij u laten weten, dat wij die verschuiving niet ervaren en ook volstrekt niet nastreven. Wij hebben ook nooit vanuit uw commissie een dergelijk signaal ontvangen. Wat wij doen is vanuit een vrijwilligersorganisatie op basis van wettelijke regelgeving adviseren op het sociaal domein (in de eerste plaats aan het college van B&W). Door onze structuur van een vereniging met ca. 25 aangesloten organisaties, die betrokken zijn bij activiteiten in het sociaal domein menen wij een zinvolle adviserende bijdrage te leveren. Verder wordt geschreven, dat wij veel ruimte krijgen om te participeren in uitvoerende processen. Wij vinden het natuurlijk, dat de gemeente gebruik maakt van bij ons bestaande kennis vanuit het gebruikersperspectief. Bij een programma van eisen ingeval van inkoop van zorgmiddelen of CVV leveren wij een zinvolle inbreng. Met het afsluiten van contracten hebben wij geen bemoeienis.

Ik sluit af met de hoop, dat u ons commentaar op het rapport in uw overwegingen wilt betrekken.