Wat weten we nu over het ravijnjaar?

Met regelmaat lezen en horen we in de media over het naderende “Ravijnjaar 2026” voor de gemeenten en voor het sociaal domein. Vanuit ons gemeentebestuur wordt daar expliciet weinig aandacht aan besteed, maar de druk om te bezuinigen is voelbaar en merkbaar in de beleidsdocumenten. Als ASD willen wij ons goed laten informeren, zodat we voorbereid zijn op wat er op de gemeente – en dus ook op ons – af komt. Op 7 april jl. hadden we een workshop, verzorgd door de Koepel van Adviesraden, over het zogenoemde ravijnjaar. Behalve het bestuur, waren ook de leden die een rechtstreekse adviesrelatie hebben met de gemeente (ZorgSaam, CLIP en Seniorenraad) hierbij aanwezig.

Wat is het ravijnjaar
De inkomsten van gemeenten zijn voor een groot deel afkomstig uit het Gemeentefonds van de landelijke overheid. De bijdragen uit het gemeentefonds zijn gekoppeld aan de uitgaven van de (variabele) rijksbegroting. Het geld wordt verdeeld over de gemeenten op basis van een aantal criteria, zoals inwonersaantal. In 2026 stopt dit systeem. Pas in 2027 komt er een nieuw systeem, waarbij de bijdragen uit het gemeentefonds stabieler en voorspelbaarder worden. De gemeenten krijgen meer autonomie over de besteding, maar er wordt ook fors gekort: minimaal 10%. Niemand weet daarnaast wat er in 2026 gaat gebeuren, wanneer het oude systeem is beëindigd en het nieuwe systeem nog niet functioneert. Er komt dus een jaar aan met grote financiële onzekerheid. Gemeenten kunnen geconfronteerd worden met aanzienlijke tekorten, naar schatting 3 miljard euro. Dat wordt het ravijnjaar genoemd. Maar de structurele bezuinigingen voor de gemeenten reiken veel verder dan 2026.

Veel onduidelijkheid
De 2de kamer en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben van de regering duidelijkheid geëist over hoe de financiering van gemeenten er in 2026 en de daaropvolgende jaren uit komt te zien. De regering komt echter niet verder dan een visie. Een conflict en rechtszaken dreigen. Zo heeft de VNG aangekondigd om de regering voor de rechter te slepen, als er voor 14 april geen compensatie komt voor de tekorten op de jeugdzorg. Bij zoveel onduidelijkheid is het lastig voor gemeenten om keuzes te maken. Zoeken ze naar meer inkomsten, bijvoorbeeld door de OZB te verhogen om door eigendommen te Deze nieuwsbrief is ook te lezen en te downloaden via onze website: https://adviesraadsociaaldomeinsonenbreugel.nl 2 verkopen, of snoeien ze in de voorzieningen? De voorzieningen in het sociaal domein vormen een groot deel van de begroting en zullen wellicht niet buiten schot blijven. Vanzelfsprekend zijn ook de gevolgen voor de gemeente Son en Breugel nog niet bekend. Schattingen lopen uiteen van 750.000 euro tot 2,4 miljoen minder inkomsten. Ondanks de onzekerheden heeft Son en Breugel een meerjarenbegroting opgesteld. Dat zou een goed hulpmiddel moeten zijn om straks de gevolgen van het ravijnjaar snel in beeld te krijgen, alsook de mogelijk te nemen maatregelen.

Wat kunnen wij doen als ASD
Onze rol is het adviseren van het college over het te voeren beleid voor het brede sociaal domein. Dat is lastig als niet duidelijk is welke middelen er beschikbaar zijn en als er geen expliciete keuzes gemaakt worden. Het verkiezingsjaar 2026 zal bepaald ook niet helpen om duidelijkheid te scheppen over mogelijke impopulaire maatregelen. Maar we zullen ook niet achterover leunen en afwachten.

Als ASD zijn we alert op impliciete beleidswijzigingen in notities en plannen. Als we deze tegenkomen, zullen we dit aangeven bij het college en zo nodig ongevraagd advies uitbrengen. We blijven adviseren vanuit het perspectief van de inwoners, die afhankelijk zijn van de voorzieningen in het sociaal domein. Daarbij willen we ons constructief opstellen.

We zullen – in overleg met onze leden en in onze werkgroepen – proactief meedenken en het gesprek met de gemeente blijven voeren, ook over de zogenaamde “zachte thema’s” als preventie en de sociale basis. We zullen focus aanbrengen voor thema’s en voor uitgangspunten, die we consequent in onze adviezen laten terugkomen. Waar mogelijk zullen we ook prioriteiten vanuit onze leden aandragen bij het college. En we zullen waar nodig de samenwerking zoeken met andere adviesraden voor thema’s die regionaal spelen.

Perspectief maken we samen!

Adviezen

Beleidsregels bijzondere bijstand
Medio december hebben wij advies uitgebracht over voorgenomen wijzigingen in de beleidsregels bijzondere bijstand. We hebben nog steeds geen reactie ontvangen van het college op dit advies. Dit komt omdat het college van Nuenen – waarmee een identieke regeling wordt nagestreefd – nog niet gereageerd heeft. Het is ongewis wanneer deze reactie verwacht wordt. Zolang er geen reactie is, blijft het embargo over de inhoud van kracht en kunnen wij onze leden niet informeren. Het spreekt vanzelf dat wij dit ten zeerste betreuren.

Spelregels Volwassenenfonds Sport
Het college heeft ook nog niet gereageerd op de aanbevelingen die wij eind januari hebben ingediend voor de Spelregels Volwassenenfonds Sport. Dit fonds voorziet in ondersteuning van mensen die leven rond het bestaansminimum, om te gaan sporten. In de ALV werd door één van onze leden meegedeeld dat deze werkwijze inmiddels ook al wordt toegepast voor culturele activiteiten.

Maatregelenverordening participatiewet
Naar aanleiding van ons advies voor de “Maatregelenverordening Participatiewet”, waarover wij in de vorige nieuwsbrief berichtten, bleven er nog 2 actiepunten open staan.

De wethouder zou nog overwegen of en hoe periodieke externe toetsing van de toepassing van deze verordening kon plaatsvinden. Inmiddels heeft de wethouder laten weten hier verder geen invulling aan te zullen geven. Het college heeft er voldoende vertrouwen in dat 3 interne toetsingsmechanismen bij het CMD voldoende waarborgen bieden voor kwaliteitsbewaking en uniforme toepassing. Onze vraag om kennis te kunnen nemen van de interne werkafspraken die het CMD hanteert voor de toepassing van de maatregelenverordening, is nog niet beantwoord.

Planning adviesaanvragen 2025

In het bestuurlijk overleg is aandacht geweest voor de planning van adviesaanvragen in 2025. Op basis van de bestuurlijke planning hebben wij nu ook zicht op wanneer (in welk kwartaal) wij een aantal beleidsdocumenten en adviesaanvragen kunnen verwachten:

• Beleidsvisie Wonen met zorg: Q2
• Lokale Inclusie Agenda: Q2
• Jeugd- en jongerenbeleid: Q2
• Verordening en uitvoeringsbesluit Wmo: Q3
• Vrijwilligersbeleid: Q4 – Lokaal gezondheidsbeleid: Q4
• Nadere regels re-integratieverordening (nog geen planning)
• Beleidsvisie Sport en Bewegen (nog geen planning)
• Schuldhulpverlening (nog geen planning)
• Periodiek plan te voeren beleid Wmo (nog geen planning)
• Periodiek plan te nemen besluiten jeugdhulp (nog geen planning)

Overige actuele onderwerpen en thema’s

Vanuit het bestuurlijk overleg en de bestuursvergaderingen delen wij graag de volgende informatie:

Opheffing Gemeentelijk Sociaal Fonds
Wij hebben apart overleg gehad met het CLIP en met de wethouder over de gang van zaken met betrekking tot de opheffing van het Gemeentelijk Sociaal Fonds. De helft van de vrijkomende middelen blijven beschikbaar voor doelen in het sociaal domein. Dat betekent niet dat deze per definitie terecht komen bij de eerdere gebruikers van het fonds. Over de inzet van de middelen is nog geen besluit genomen.

Als ASD hebben wij de suggestie gedaan om een collectief contract voor toegang tot het internet, ten behoeve van de betrokkenen, af te sluiten. In de tweede kamer is eerder een soortgelijk voorstel gedaan. Het CLIP is verder de eerst aangewezen gesprekspartner voor de gemeente voor de besteding van deze middelen.

Visie Wonen met zorg
Het college gaat aan de slag met het opstellen van een beleidsvisie op “Wonen met zorg”. Zij wil daarbij input ophalen bij inwoners en organisaties die hier belang bij hebben. Wij hebben aangegeven dat we het graag overlaten aan onze leden om – hetzij individueel, hetzij als vertegenwoordiger van hun organisatie – hier aan mee te werken. Leden die zich hiertoe geroepen voelen, doen er goed aan om het gemeentenieuws van DeMooiSonenBreugelkrant in de gaten te houden, waar een oproep zal verschijnen. Leden die meer informatie willen, kunnen ons benaderen via het mailadres: AdviesraadSociaalDomeinSenB@gmail.com.

Grip op Jeugdhulp en Wmo
Wij ontvingen van het college het “Plan van Aanpak Grip op Jeugdhulp en Wmo”. Het plan is vastgesteld door het college en wordt ter informatie gedeeld met gemeenteraad en belanghebbenden, waaronder de ASD. In het bestuurlijk overleg van 4 april jl., kregen we een 4 toelichting van de projectleider, mw. Marjo de Brouwer. Het plan is opgesteld om de toenemende kosten – in vooral de jeugdhulp – terug te dringen met instandhouding van voldoende ondersteuningsaanbod. Het plan is openbaar en is in te zien op de website van de gemeente.

Inmiddels heeft onze werkgroep Jeugd zich gebogen over dit document. Naar aanleiding van hun bevindingen, komen wij tot de conclusie dat het document niet enkel een plan van aanpak is (c.q. “uitvoering”), maar dat er ook beleidskeuzes worden gemaakt, die afwijken van het bestaande beleid. Daarom hebben wij besloten – en kenbaar gemaakt aan de gemeente – dat wij hierover een ongevraagd advies zullen uitbrengen. De werkgroep Jeugd gaat hier mee aan de slag.

Onderwijsachterstandenbeleid
Wij ontvingen van de gemeente het “Onderwijsachterstandenbeleid”. Het onderwijs in zijn geheel is geen beleidsterrein waar de ASD zich primair op richt. Maar omdat de ASD wel over de “Wet passend onderwijs” gaat en omdat er ook raakvlakken zijn met het sociaal domein, zal onze werkgroep Jeugd hier naar kijken en beoordelen of een advies – eventueel op onderdelen – wenselijk is.

Wij betreuren dat we niet eerder geïnformeerd zijn over dit beleid, zodat we eventueel nog vóór de behandeling in de gemeenteraad (op 17 april a.s.) de mogelijkheid zouden hebben om een advies te geven.

Onafhankelijke cliëntondersteuning
Zeer recent ontvingen wij het langverwachte eindverslag “Versterking onafhankelijke cliëntondersteuning”. Het project liep van september 2022 tot juni 2024 en was gericht op het doorontwikkelen van de onafhankelijke cliëntondersteuning door vrijwilligers. In het verslag wordt onder meer geadviseerd een aandachtsfunctionaris voor onafhankelijke cliëntondersteuning aan te wijzen en budget beschikbaar te stellen voor voorlichting en deskundigheidsbevordering. Het college heeft de aanbevelingen van het eindrapport overgenomen.

Door de timing waren wij nog niet in staat om dit verslag inhoudelijk te beoordelen en te bespreken in de bestuursvergadering, dan wel in het bestuurlijk overleg met de wethouder. Uiteraard zullen we dit nog doen en vervolgens overwegen of we naar aanleiding van de bevindingen nog een advies zullen uitbrengen.

Antidiscriminatiewet
Op verzoek van de ALV hebben wij navraag gedaan naar de wijze waarop de gemeente Son en Breugel invulling geeft aan de verplichtingen uit de antidiscriminatiewet. In onze gemeente is een meldpunt voor discriminatie ingericht bij de LEV-groep. Het is niet duidelijk hoe vaak er meldingen worden gedaan. In het verleden – toen het meldpunt bij Lumens was ondergebracht – werd hier wel over gerapporteerd. Wij zullen nog met de gemeente in overleg gaan of er voldoende bekendheid wordt gegeven aan het meldpunt.

Toegankelijkheid Dommelhuis
De toegezegde aanpassingen om de toegankelijkheid van het Dommelhuis te verbeteren, zijn slechts in beperkte mate uitgevoerd. Op dit ogenblijk kunnen wij niet meer doen dan dit op de agenda houden van het bestuurlijk overleg

Vacatures Bestuur
Naar aanleiding van onze oproep voor bestuursleden, heeft Sjef den Uijl aangegeven hiervoor beschikbaar te zijn. Het bestuur heeft inmiddels kennis gemaakt met Sjef en besloten om hem in de volgende ALV voor te dragen voor benoeming.

Algemene ledenvergadering

In de ALV van 11 maart jl. hebben we kennis genomen van de plannen en activiteiten, die vanuit “De Stap naar Gezonder” ondernomen worden in de regio en in ons dorp. De doelen va deze beweging: het toevoegen van “gezonde” levensjaren, samenwerking in het ondersteuningsaanbod en het versterken van de zelf- en samenredzaamheid, blijven wij als ASD graag ondersteunen.

Onze volgende ALV vindt plaats op dinsdag 13 mei 2025 om 13:30u in het Dommelhuis.

Wethouder Grevink en de coördinator van het CMD, zullen ons dan informeren over de ontwikkelingen in het CMD.

Belangrijke data

De volgende vergaderdata voor regulier overleg de Adviesraad Sociaal Domein zijn:

• 23 april 2025 : Bestuursvergadering
• 9 mei 2025 : Bestuurlijk overleg
• 13 mei 2025 : Algemene ledenvergadering
• 26 mei : Bestuursvergadering
• 6 juni 2025 : Bestuurlijk overleg
• 26 juni : Bestuursvergadering
• 4 juli 2025 : Bestuurlijk overleg
• 7 juli 2025 : Volgende nieuwsbrief

Informatie van de leden

Meedoen

Amigo-café – Introducé Café Vrijdag 28 maart was het weer tijd voor een gezellig Amigo-café in JC Oase. Een gezellig avondje uit voor jongeren vanaf 16 jaar als alternatief voor uitgaan in een regulier café.

Omdat het voor deze jongeren niet vanzelfsprekend is om op stap te gaan, organiseert stichting MeeDoen elke maand een gezellig avondje uit in Son en Breugel. In het Amigo-café zijn gezellige zitjes waar je kunt chillen samen met je vrienden/vriendinnen. Er wordt muziek gedraaid, soms komt er een dj of organiseren we een thema-avond.

Deze keer was het Introducé café en mochten de jongeren een vriend of vriendin meenemen. Meer dan 20 jongeren waren aangemeld dus het was een gezellige drukke boel. Er werd een spelletje gespeeld, gezellig gekletst en een drankje en een dansje gedaan met de beste vrienden/vriendinnen. Dit alles kan gewoon bij het Amigo-café. Het was weer een topavond!

Het volgend Amigo-café is op vrijdagavond 9 mei van 20.00-22.30u in JC Oase. Noteer de datum alvast in je agenda.

Paasactiviteit op de boerderij

Op zaterdag 12 april hebben we een leuke Paas-activiteit voor onze MeeDoen jongeren georganiseerd. Die dag waren we te gast op de boerderij van onze vrijwilligster Annette en haar man Bart. Het was prachtig weer en de zon scheen volop. Om 11.00u werden jongeren van harte welkom geheten en werden ze in 2 groepen verdeeld.

Met de huifkar van Erik, samen met paard Loes, werd groep 1 naar het Vresselse bos gebracht voor het spel ‘Kraak de Paascode’. Ondertussen maakte groep 2 op de boerderij allerlei lekkere gerechtjes voor de lunch. Daarna werd er gewisseld.

Om 13.15u knorden onze magen en was het tijd voor een heerlijke picknick; iedereen mocht pakken wat hij/zij lekker vond.

Na al dit lekkers hebben we ook nog eieren gezocht in het bos. Zelfs de paashaas kwam even op visite! In de eieren zaten nummers verstopt, zodat we konden afsluiten met een Paasbingo.

Tijdens onze Paas-activiteit hadden we bezoek van de Lions Club Son en Breugel. Ontzettend leuk dat jullie er waren Ronald en Rob. We bedanken de Lions voor hun bijdrage aan deze activiteit! Ook een speciaal bedankje voor Erik en het paard Loes. Ondanks het warme weer gingen we in volle vaart naar het bos. En natuurlijk nog een speciaal dankwoord aan onze Annette en Bart voor hun gastvrijheid op de boerderij. 7 Om 14.30u is iedereen moe maar voldaan met een leuke paasattentie weer huiswaarts gekeerd. We hebben weer genoten van deze leuke activiteit.

Heb jij een beperking en/of vind je het lastig om aan te sluiten binnen het regulier aanbod in S&B? Wil je graag met ons meedoen en leuke, fijne vriendschappen sluiten? Meld je dan aan bij stichting MeeDoen S&B, mail: info@meedoensenb.nl. Website: www.meedoensenb.nl

Nieuwsbrief

De nieuwsbrief van de Adviesraad Sociaal Domein wordt per mail toegestuurd aan de leden van de ALV met het verzoek deze door te sturen aan het bestuur en de leden van de eigen organisatie en andere mogelijke geïnteresseerden.

Gemeenteraadsleden en de contactpersoon van het Bestuurlijk Overleg ontvangen eveneens de nieuwsbrief. Verder kan iedereen die dat wenst, de nieuwsbrief gratis per e-mail ontvangen. Opgave hiervoor kan bij het onderstaand mailadres.

Enkele papieren exemplaren worden verspreid bij de bibliotheek, het gemeentehuis en het HOI-huis.

De nieuwsbrieven zijn – tot enkele jaren na publicatie – ook te lezen en te downloaden via onze website: https://adviesraadsociaaldomeinsonenbreugel.nl

De volgende nieuwsbrief komt uit op 7 juli 2025.

Correspondentie voor en contact met de Adviesraad Sociaal Domein kan via het volgende mailadres: AdviesraadSociaalDomeinSenB@gmail.com of via het contactformulier op onze website. Hier kunt u zich ook aanmelden of afmelden voor deze nieuwsbrief.